سيد على اكبر برقعى قمى
414
راهنماى دانشوران در ضبط نامها ، نسبها و نسبتها ( فارسي )
سال 768 در مكّه از دنيا رفت و در جنب قبر فضيل بن عياض مدفون گرديد و قاضى ابو بكر يمنى يافعى صاحب كتاب المفتاح در نحو . يافونى : منسوب است به يافا بر وزن ياسا بر خلاف قياس از شهرهاى فلسطين ميان قيساريه و عكّا و از آن شهر است ابو العبّاس محمّد بن عبد اللّه ابن ابراهيم بن عمر يافونى در شمار محدّثان . يامورى : منسوب است به يامور بر وزن عاشور از قراى انبار و ازآنجاست ابو الحسن احمد بن محمّد بن اسحاق بن هشام يامورى در شمار محدّثان و حافظان قرآن و از مشايخ دارقطنى و متوفّاى 354 . يامى : اين لفظ با نام محمّد بن طلحة بن مصرف همدانى يامى كوفى در شمار محدّثان اماميّه آمده است و بىشك ايّامى بوده و همزهء آن از قلم نسّاخ افتاده است و ايّامى منسوب به ايّام بر وزن شدّاد نام پدر قبيلهاى در يمن و بنو ايّام به او نسبت رسانند و بعضى از مؤلّفان ( چنانكه نوشتم ) او را ايّامى نوشتهاند . يانّى : منسوب است به يانّه به تشديد نون بر وزن عامّه و آن قلعهاى است از قلاع جزيرهء صقليه ( سيسيل ) و از آن جزيره است ابو الصواب كاتب و مترسّل يانّى . يبرودى : منسوب است به يبرود بر وزن محمود و آن نام چندين موضع است ، از جمله : قصبهاى است ميان حمص و بعلبك و ازآنجاست ابو الفتح محمّد ابن عمر بن جعفر بن احمد تميمى يبرودى در شمار محدّثان و نيز قريهاى است از قراى بيت المقدّس و از آن قريه است ابو عبد اللّه حسين بن محمّد بن عثمان يبرودى در عداد محدّثان و متوفّاى 401 . يحصيبى : با صاد بىنقطه منسوب است به يحصب بر وزن يعلم نام يحصب بن مالك بن زيد است پدر تيرهاى در قبيلهء حمير و از اين تيره است ابو عمرو عبد اللّه بن عامر يحصيبى در طبقهء اولى از تابعين . قرآن را از عثمان بن عفّان آموخت و بر او خواند . وى از مردم دمشق بود و در دمشق سال 118 درگذشت و ابو عيسى لبّ « 1 » بن عبد الوارث يحصيبى از ادباى قرن هفتم . وى در آغاز ، فقه آموخت و سپس خاطرش به فراگرفتن علوم ادبيّه گراييد و در آن بارع گرديد و از نظم اوست : بدا الف التعريف فى طرس خده * فيا هل تراه بعد ذلك ينكر و هل كان كافورا فهل انا تارك * له بعد ما حياك مسك و عنبر و ما خير روض لا يرف نباته * و هل احسن الاثواب الا المشهر و ابو الفضل عياض بن مرى بن عياض يحصيبى معروف به قاضى عياض ترجمتش گذشت . يحمدى : منسوب است به يحمد بر وزن يعلم نام پدر تيرهاى در قبيلهء ازد و از اين تيره است خليل بن احمد فراهيدى ازدى يحمدى و در فراهيدى ترجمتش گذشت . يربوعى : منسوب است به يربوع بر وزن محمود نام يربوع بن حنظلة بن مالك بن عمرو بن تميم پدر تيرهاى در قبيلهء تميم و از آن تيره است شعيب بن مقلاص يربوعى كوفى در شمار محدّثان اماميّه و شبث بن ربعى تميمى يربوعى كسى كه با قتلهء عثمان همكارى كرد و سپس به خوارج پيوست
--> ( 1 ) - لبّ با ضمّ لام و تشديد باء بر وزن دبّ ( مؤلّف ) .